Ana Sayfa > CHP Programından > Çalışma Hakkı

ÇALIŞMA HAKKI

ÇALIŞMA HAKKI KUTSALDIR, EMEK EN YÜCE DEĞERDİR

CHP, demokrasinin gelişmesi ve kalıcı olması için örgütlü toplumun en etkin ve demokratik biçimde gerçekleşmesini sağlayacaktır. Bu anlayışla CHP, tüm çalışanların kendi sendikalarında örgütlenmesini, sendikal hakların en geniş boyutu ile özgürce kullanılmasını demokratik toplumun gereği sayar.

HERKESE ÇALIŞMA HAKKI

Çalışmak her insanın vazgeçilmez hakkıdır. İşin sınırlı, çalışacak insanın çok olması kader değildir. Bu durum var olan toplumsal ve ekonomik koşulların sonucudur.

İşçi ve işveren ayrı kutuplar olarak değil, üretimi arttırmayı amaçlayan, haklarını yasalar çerçevesinde arayan taraflar olarak görülmeli; her koşulda toplumsal barış hedef alınmalıdır.

Cumhuriyet Halk Partisi, işsizlik sorununu aşmayı, herkesin çalışma hakkını kullanabilmesini sağlamayı toplumsal barışın ve eşitlikçi refah toplumu anlayışının temel koşulu olarak görmektedir. Emekten yana bu ilkeli anlayış ve toplumsal sorumluluk duygusu içinde;

Çalışanlara ve emeğe her koşulda destek verilecektir.

Çalışma süreleri kısaltılarak, aşamalı olarak AB ülkeleri düzeyine indirilecektir.

Devlet, herkesin çalışma hakkını kullanabilmesi ve bu hakkın korunmasında birinci derecede sorumludur. Çalışma gücünün kaybı durumunda, ekonomik ve sosyal kayıpları giderme işlevini devlet bizzat üstlenecektir.

Gelir getirici bir iş sahibi olma tüm vatandaşların temel hakkıdır. Devlet, çalışmanın, insanın kendini geliştirmesinin bir aracı olmasını sağlamak için gerekli önlemleri alacaktır.

Ücretli çalışanların farklı statülerde istihdamından dolayı hak ve özgürlüklerinde ayrımcılık yapılması uygulamasına son verilecek, “eşit değerde işe eşit ücret” ilkesinin uygulanması özendirilecektir.

Kadınların çalışma hayatına katılmaları teşvik edilecek, kadınların ve erkeklerin aile sorumluluklarını paylaşmalarını kolaylaştırıcı çağdaş çalışma biçimlerinin yaygınlaştırılması sağlanacaktır.

Çalışma yaşamında; kuralsızlık değil, yasalar ve kurallar egemen kılınacaktır. Çalışma yaşamı normları, ILO standartları düzeyine çıkarılacaktır.

“Sendikalar” ile “Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt” yasalarındaki antidemokratik hükümler ile “Avrupa Gözden Geçirilmiş Sosyal Şartı”na konmuş olan gereksiz çekinceler kaldırılacaktır.

2821 sayılı "Sendikalar Yasası" ile “2822 sayılı "Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Yasası” değiştirilecektir. Bu kapsamda, iş kolu sayısı azaltılacak, noter zorunluluğu kaldırılacak, %10 barajı düşürülecektir.

Aynı işi yapanların 4/C, 4/B vb. değişik statülerde çalıştırılmasının yarattığı karmaşa ve haksızlığa son verilecektir.

ÇALIŞMA HUKUKU REFORMU

Ülkemize, çalışma yaşamı ile ilgili temel hakları getirmede ilk olmak onurunu taşıyan CHP, bu alanda çağdaş, eşitlikçi, özgürlükçü, uzlaşmacı bir yeniden yapılanmayı zorunlu görmektedir. Bu anlayışla;

Ülkemizde çalışma yaşamı, asgari ILO standartlarına kavuşturulurken, işçi hareketinin demokratik niteliğinin korunması, bütünlüğünün sağlanması, gücünün ve etkinliğinin arttırılması hedef alınacaktır.

Çalışma yaşamı ile ilgili olarak, gerek Bireysel İş Hukuku gerekse Toplu İş Hukuku alanlarında mevcut aksaklıkların giderilmesi amacıyla, reform boyutlu köklü yasal düzenlemeler gerçekleştirilecektir.

a. CHP, “BİREYSEL İŞ HUKUKU” ALANINDA REFORM YAPACAKTIR.

İş Yasası, “Temel İş Yasası” olarak yeniden düzenlenecek; uluslararası çalışma normları ve ulusal ilkeler, müşterek kurallar olarak ele alınacak, denizde, basında, hava taşımacılığında, tarımda, ormanda çalışanlarla ilgili hükümler de bu yasa içerisinde yer alacaktır.

“İş Güvenliği” ile ilgili sorunların çözümünde etkin uygulanabilir ve kontrol edilebilir bir düzenlemeye gidilecek, 158 sayılı ILO Sözleşmesi uygulamaya geçirilecektir. Bir yandan istihdam arttırıcı, diğer yandan çalışanların “İş Güvencesini” sağlayıcı önlemler alınacaktır. Yasada belirlenen suç ve kusurlarından ötürü işten çıkarılan işçilerin kıdem tazminatı haklarını tümüyle yitirmeleri önlenecektir.

İşçiler arasında bireysel sözleşmeli personel uygulamasına ve işçi statüsünde olması gerekenlerin kamu görevlisi statüsüne geçirilmesi yolundaki uygulamalara son verilecektir.

Emeğin üzerindeki vergi ve fon yükü azaltılacaktır. “Asgari ücret”, aile geçimi esas alınarak, insan onuruna ve sağlıklı yaşama elverişli ölçüde saptanacaktır.

b. CHP, “TOPLU İŞ HUKUKU” ALANINDA REFORM YAPACAKTIR.

Uluslararası normlar ve ulusal gerçeklerimiz esas alınarak, çalışanların örgütlenme ve toplu iş sözleşmesi yapma hakları tek bir temel yasada düzenlenecektir.

Sendikal örgütlenme özgürlüğü ilkesi düzenlenirken işçinin demokratik katılımının en yüksek ve etkin düzeyde olmasını sağlayıcı kurallar getirilecektir. Güçlü sendikacılık doğrudan işçinin iradesi ile oluşturulacaktır.

Toplu iş sözleşmesi yapma yetkisinin tespiti bağımsız bir organa bırakılacak, bu konuda etkin ve çabuk işleyen bir yargı denetimi sağlanacaktır.

Grev uygulamaları üzerindeki yasaklar kaldırılacak, grevlerin etkinliğini sağlayıcı önlemler alınacak, ertelenmesi kararının ancak yargı organlarınca verilmesi yönünde düzenlemeler yapılacaktır.

Kamu çalışanlarının sendikalaşma ve grevli toplu iş sözleşmesi yapma hakları “ILO 87 ve 98 sayılı sözleşme” esaslarına göre yeniden düzenlenecektir.

İŞ GÜVENCESİ

Çalışma barışının sağlanması ile sürekliliğini kolaylaştırıcı ve özendirici önlemler almakla yükümlü olan devlet, keyfi işten çıkarmalarda da caydırıcı sorumluluk üstlenmelidir.

İş güvencesini daha gelişkin bir biçimde sağlayacak düzenlemeler yapılacak ve bu çağdaş haklara ülkemiz işçileri de sahip olacaktır.

“İş Güvencesi” ve “akdin feshinde yargı denetimi” önündeki tüm engellerin kaldırılması, yasal boşlukların doldurulması, çalışma yaşamını çağdaşlaştırmanın ve demokratikleştirmenin temel koşulları olarak değerlendirilecektir.

TÜM ÇALIŞANLARA ÇAĞDAŞ SENDİKAL HAKLAR

Türkiye’de sanayi toplumuna dönüşümün başlangıç aşamasında, emekçilere sendika özgürlüğünü ve toplu sözleşme haklarını tanımakla, Cumhuriyet Halk Partisi, emeğe ve emeğin örgütlenmesine verdiği önemi sergilemiştir.

CHP, demokrasinin korunması ve geliştirilmesinin, insanca yaşama ve çalışma koşullarının sağlanmasının ve insan kişiliğinin özgürce geliştirilmesinin önkoşulunun, örgütlü toplumun yaratılması olduğunu kabul eder. Bu nedenle CHP, özellikle ücretli çalışanların özgür sendikalarda örgütlenmesini teşvik eder. Bu anlayışla;

Örgütlenme hakkının üzerindeki yanlı baskıların, sarı sendika yaratmaya yönelik her türlü girişimlerin sona erdirilmesi hedef alınacaktır.

Sendikaların, “mali, yönetsel ve siyasal” açılardan yürütme organına, siyasi parti ve kurumlara bağımlı kalmalarını engelleyecek, sendikalarda örgüt içi demokrasiyi işler kılacak etkin önlemler alınması desteklenecektir.

Tarım kesimindeki, mevsimlik veya geçici işlerdeki, yapı iş kolundaki işçilerin, kapıcıların, şoförlerin, ev hizmeti görenlerin örgütlenebilmeleri ve haklarını daha etkin biçimde koruyabilmeleri, toplumsal güvenlikten eksiksiz yararlanabilmeleri desteklenecektir.

Kadın çalışanların çalışma yaşamında gittikçe artan etkinliklerine koşut, sendikal faaliyetlere katılmalarını ve etkin olmalarını sağlayacak önlemler alınacaktır.

Çalışanlarının çağdaş sendikal haklarının önündeki her türlü bürokratik ve yasal engel kaldırılacaktır.

TÜM ÇALIŞANLARA GREVLİ TOPLU SÖZLEŞME HAKKI

Çağdaş sendikal haklar gerçek anlamını ancak grevli toplu sözleşme hakkıyla bulur. Bu nedenle devlet, tüm çalışanların, sendikal örgütlenme hakkını güvence altına almalıdır. Bu anlayışla;

Kamu çalışanlarının, ilgili kamusal hizmetleri aksatmadan,

Grevli Toplu Sözleşme hakkından çağdaş normlar çerçevesinde ve etkin bir şekilde yararlanmaları,

Sendikal haklarını kullanabilmelerinin önündeki engellerin kaldırılması,

Doğrudan uygulanırlık kazanmış olan ILO sözleşmelerinden kaynaklanan haklarını kullanılabilmeleri, sağlanacaktır.

Medya sektöründe ayrımsız grevli, toplu sözleşmeli sendikal hakkın kullanılması için gerekli yasal düzenlemeler yapılacaktır.

Grev, sadece toplu iş sözleşmesi sürecinde bir araç olarak görülmemeli, toplu sözleşmelerle sağlanan hakların uygulatılmasının bir güvencesi olarak da değerlendirilmelidir. Bu çerçevede, "Hak Grevi ve Dayanışma Grevinin" serbest bırakılması, toplu iş sözleşmeleri için yetki tespitinin tarafsızlıkla uygulanması hedef alınacaktır.

Grev hakkının kullanımını önleyen, geciktiren ve etkisizleştiren tüm zorlayıcı, bağlayıcı düzenlemeler ile grev hakkının özünü zedeleyen tüm grev yasaklarının kaldırılması; grevlerin, ancak yargı organlarınca ertelenebilmesi; grev ertelemelerinin, geçerli, somut nedenlere bağlanması; erteleme sona erdikten sonra greve devam edilebilmesi, sağlanacaktır.

Toplu pazarlık hakkının kullanımının; çalışanlar, işveren ve hükümet kanatlarının katılımıyla, geçmiş deneyimlerimizin ışığında ve Uluslararası Çalışma Örgütü’nün ilke ve sözleşmeleri doğrultusunda, yeniden düzenlenmesi hedef alınacaktır.

“GÜVENLİ VE SAĞLIKLI ÇALIŞMA” HAKKI

CHP, tüm çalışanların insanca yaşama ve çalışma koşullarına kavuşturulmalarını amaçlamaktadır. Bu amaçla,

İşçi sağlığı, meslek hastalığı ve iş güvenliğine ilişkin mevzuat, teknolojide ve kullanılan girdilerde meydana gelen gelişmeler göz önüne alınarak gözden geçirilecek ve çağdaşlaştırılacaktır.

İşçi sağlığı, meslek hastalığı ve iş güvenliği konusunda çağdaş normlar esas alınacak, yerleşmiş normlara ilişkin hukuksuzluğu ve tıkanmışlığı gidermek için hukuki düzenlemeler sosyal taraflarla birlikte yaşama geçirilecektir.

Gerek işyerlerinde, gerek basın ve yayın organlarında çalışanları bilgilendirici ve bilinçlendirici yayınlar teşvik edilecektir.

İşçi sağlığı, meslek hastalığı ve iş güvenliği denetim personelinin sayısı, olanakları ve yetkileri arttırılarak, bağımsızlığı sağlanacak, mevzuatın ihlali durumunda uygulanacak yaptırımlar etkili hale getirilecektir.

Güvencesiz, kaçak işçi çalıştırılmasının önüne geçilerek; “Sosyal Güvenlik Sistemi”nin en önemli sorunu haline gelen finansman sorunu çözülecektir. Bundan kaynaklanan haksız rekabet önlenecektir.

Kıdem tazminatı, işçiler bakımından ödün verilemez ve vazgeçilemez bir kazanılmış “işçi hakkıdır”. Bu alana ilişkin yasal düzenlemeler, ancak tarafların mutabakatı sağlanarak, müktesep haklar korunarak gerçekleştirilecektir.

Ekonomik Sosyal Konsey, üçlü yapı temel alınarak yeniden oluşturulacak, kamu kesiminin ağırlığı azaltılacak, gerekli durumlarda Konseyin bileşimi genişletilecektir.

Çağımızın teknolojik gelişmelerine paralel olarak yeni mesleki hastalıklar ortaya çıkmaktadır. Bu bağlamda;

Çalışma biçiminden kaynaklanan nedenlerle ortaya çıkan hastalıklar da meslek hastalığı olarak kabul edilecek, Meslek Hastalıkları listesi günümüz çalışma koşularına göre yeniden düzenlenecektir.

Meslek hastalıkları hastanelerinin sayısı arttırılacak; özellikle sanayinin yoğun olduğu yerlerde yeni meslek hastalıkları hastaneleri açılacaktır.

Meslek hastalıklarında tazmin edici değil, koruyucu önlemlere yönelik hukuksal düzenlemeler yapılacaktır.

Sayfayı Paylaşın